Okunma: 1620 kez

Kelimeler kelimelerle sırdaş gibidir! Eş anlamlı kelimeler ve zıt anlamlı kelimeler; kelimeler arasındaki gizemleri yok eder. Anlamı bilinmeyen kelimelerin, başka kelimeler ile açıklamak veya anlamak! Kelimelerin gizleri çözüldüğü an; cümlelerin veya paragraflarında kördüğümleri de çözülür. Örnek: “Bu dâhil bütün genellemeler yanlıştır." Friedrich Wilhelm Nietzsche (15 Ekim 1844 – 25 Ağustos 1900) hangi genellemelerden bahsettiğini anlamak için yazının bütünü bilinmelidir. Bir cümleyi alıntı yapıp, istenilen yöne doğru sürükleye bilirsiniz. O yazıyı yazdığı tarihe kadar yapılan genellemelerden bahsetmektedir. O günün şartlarına göre Felsefi ( düşündüren ) yazılar yazanlara “Bilim adamı” gözüyle bakılıyordu. Aynı cümleyi alıp günümüze uyarlama yaparsak; Dünyayı düz düşünen insanlardan fazla farkımız kalmaz! Kişinin ne düşündüğü veya neye inandığı ancak o zaman dilimiyle sınırlıdır. Gerçekler görüldüğü an; “düşünceler veya inançlarda zamanın (süreçlerin) değişkenliğiyle birlikte değişir.” Aynı özlü sözü doğru veya yanlış bir cümle olduğunu nasıl biliriz?

Cümledeki kelimelerin yerine zıt anlamlı kelimeleri sıralamayı bozmadan kullanırsak; “Bu hariç bütün genellemeler doğrudur.” Cümlesiyle tüm genellemeleri doğru olarak varsayarsak; yazılan bu cümlenin hariç olması; tüm genellemelerin doğru olmadığı varsayımına ulaşırız. O zaman diliminde parmakla sayılı düşünür varken; şu an ki zaman diliminde herkes düşünür gibidir. Nedeni bilgi birikimleri olabilir. O zaman dilimindeki düşünürlerin özlü sözleri tarihe yazılırken; şu an ki zaman diliminde; gerçekler yazılsa bile, teori olarak kabul edilir. Ta ki gerçekler çıplak gözler ile görüldüğünde “Doğru” olarak kabul edilir. Görüntülü telefon örnektir. “Yanlışlar bilinmeseydi; doğruların doğru olduğu nasıl bilinecektir?” aynı cümleyi zıt anlamlı olarak ifade edersek; “Doğrular bilmeseydi; yanlışların yanlış olduğunu nasıl bilecektir?”, “Her düşünürün yazılarını anlamak için; düşünür(yazıyı yazan) gibi düşünmek zordur!”, “Kişinin ne düşündüğü veya neye inandığı ancak o zaman dilimiyle sınırlıdır.” Gerçekler görüldüğü an; “düşünceler veya inançlarda zamanın (süreçlerin) değişkenliğiyle birlikte değişir.”, “Cümleler tarih ile birlikte kalıplaşırken; yeni cümleler için yeni kelimeler gerekecektir.”, “Hayal gücüyle ilerliyorsak; ancak düşünebildiğimiz kadar ilerleyebiliriz”  bunun gibi özlü sözlerimi yazmamdaki neden nedir(?) Bilmiyorum!   Şu an ki zaman diliminde inanılmaz bilgi yoğunlaşması var. En basit örnek; tüm dilleri ( şive, ağız, lehçe, yerli ve yabancı… Dil lisanlarını) bilmek imkânsız gibidir. Hatta süper bilgisayarlar bile tüm dillerin çevirilerini tam olarak yapamıyorlar. Çevirilerin doğru yapıla bilmesi için tüm kelimelerin eşit anlamlı olması gerekecektir. Tüm dillerdeki kelimeler bire bir örtüşmediği için; zamanımızdaki teknoloji bile yetersizdir. Örnek: “Yüz” kelimesi dilimiz Türkçesinde kaç anlama geliyor “Suda yüzmek”, “Hayvan derisi yüzmek”, “yüz = 100”, “yüz= surat”… Eş anlamlı veya zıt anlamlı kelimeleri tüm dillerdeki kelimelerin eş anlamlılarıyla veya zıt anlamlılarıyla aynı olmadığından veya kelimelerin her cümle içinde farklı ifadelerde kullanılması, diğer lisanların dilbilgisi (gramer) yapılarının farklı olması…

Gibi nedenlerden dolayı bire bir tercümelerin süper bilgisayarlar tarafından yapılması günümüz teknolojisiyle zordur. Ancak, kişi yaşamsal deneyimler ile bilinçaltına yerleşen ifadeleri bire bir tercüme edebilir. Süper bilgisayarların tam (bire bir) tercüme yapa bilmesi için; insan beyni gibi duygulanım, düşünce, espri(şaka, latife, gülüt…) gibi donatılara ihtiyacı olacaktır. Bilgisayarlarda biyolojik beyinler olması için; tüm kabloların, devrelerin… Biyolojik, sinirsel veya yaşamsal ihtiyaçları olacaktır. Şu an ki teknolojinin yaşamsal kaynağı “elektrik”. Günümüzde elektrik olmaz ise teknolojide olmaz. Teknoloji olmaz ise insanoğlu bir asır geriye gider. Biyolojik teknoloji olur ise insanoğlu bir asır ileriye gider. “Bugünkü hayallerimiz yarınların temelleri gibidir.” Örnek: Bir başka evrendeki sizin aynınız ile karşılaşırsanız ne yaparsınız? En iyi hayal ürünleri filmlerdedir. Bu örneğe uygun bir film olarak; Tek ( The One ) filmini seyrederseniz; ne ifade edildiği görsel olarak daha kolay anlaşılır. Bu örneği yazmamdaki neden bu gibi olağan üstü hayal ürünlerini filmlerde görsel olarak daha kolay algılanmasıdır.

Bu gibi örnekleri sinema seyrettikçe, görsel hayal gücümüzün ne kadar olduğunu fark edebiliriz. Kelimeleri oluşturan harfler olduğuna göre; günümüz Türkçesinde kullandığımız harfler Atatürk'ün Harf Devrimi sayesindedir. [“Sinema öyle bir keşiftir ki, bir gün gelecek, barutun, elektriğin ve kıtaların keşfinden çok dünya medeniyetinin veçhesini değiştireceği görülecektir. Sinema, dünyanın en uzak köşelerinde oturan insanların birbirlerini sevmelerini, tanımalarını temin edecektir. Sinema, insanlar arasındaki görüş, düşünüş farklarını silecek, insanlık idealinin tahakkukuna en büyük yardımı yapacaktır.” Mustafa Kemal Atatürk]  

Etiketler:  

Bilimler
Felsefe
Kelimelerin gizemleri

1	Gelecek teknoloji! Namyelüs Hat 2008-06-05 12:00:56 İstenilen bilgileri öğrenmek için çalışmak ve zaman ister. Hele ki yabancı dil de gerekiyorsa (her şeyi dört dörtlük öğrenmek için) bir insan ömrünü öğrenmek için ayırmalıdır. Bu gibi nedenlerden çoğu kişi öğrenmeyi benimsemez. Herkes kendi bildiklerini uygulama yollarını seçerler. (Hayat öğretir düşüncesi)  Gelecek bu şekilde mi olacak(?)   Geçmişteki bilgilerin azlığı nedeniyle öğrenmek kolaydı. Her yenilik ile birlikte öğrenmek veya bilgilerin akılda kalıcı olması zorlaşıyor. Yabancı dil bilmek işin içinde olunca öğrenmek daha da zor bir durum. Bu gibi nedenlerden dolayı teknolojik destek olmasına rağmen; bilgilerin çoğu beyinde değil bilgisayar gibi araç gereçlerde depolanıyor. Akılda kalıcı olunması istenen bilgilerin bilgisayar gibi araç gereçlere değil de insan beynine depolamak mümkün olacak mı?  Gün gelecek insan beyinlerinin günümüz süper bilgisayarlarından daha fazla bilgi depolama kapasitesine sahip olduğu görülecektir.  Kalben inanç, Hayal gücü (düşünce, fikir, buluş…), ve Bilim sayesinde her şey mümkün olacaktır. Öğrenmek bir kenara öğrenilen bilgilerin unutulması gibi sorunlar yaşanmayacaktır. Günümüzde unutmayı önlemek için teknoloji veya not almak gibi yollar seçiliyor. Bu durum günümüz insanlarının çoğunun beyinleri yormaktan ise ellerimiz yorulsun düşüncesindeler.     Not: Teknoloji her geçen gün yenileniyor. Lakin şu zaman dilimindeki teknoloji ihtiyaçlarımızın çoğuna cevap vermiyor. Her yeni bir çağ geçiş sürecinde; bir önceki çağ ile bir sonraki çağ arasında kalan insanlar her iki çağı yaşarken, zorluklarına da katlanıyor. Öğrenmek bence eğlenceli olmalı ve fazla zaman almamalı.
2	Namyelüs Hat 2008-06-23 20:09:50 “Neden susuyoruz?” cümlesi tüm yazdıklarımın özeti gibidir! Bir cümleden birden fazla anlam elde etmek mümkündür. Bilinmeyenler karşısında susmak mı yoksa su içmek mi? “Hamdolsun”
3	düşündüklerimiz kelimelerden oluşuyor Selman Özdan 2008-07-12 18:40:05 düşündüklerimiz kelimelerden oluşuyor;fakat düşünmek de bir kelime:)  hoş bir makale olmuş tebrik ederim.

Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilirler.
Lütfen hesabınıza giriş yapınız veya kayıt olunuz.

---