Farmakogenetik; kişilerin genetik yapılarında varolan varyasyonlar nedeni ile ilaçlara karşı verdikleri yanıtlardaki değişiklikleri inceler. İlaçların metabolize edilmesinde rol alan veya mekanizmanın işlemesinde etkin olan genetik yapılardaki farklılıklar bazı kişilerde ilacın yararlılığını ve/veya zararlı etkilerini etkileyebilmektedir.
Günümüzde uygulanmakta olan bazı genetik testler ile gereksiz veya yan etkileri yüksek olabilecek durumlar önceden saptanabilmektedir.
İlaç tedavisinde Farmakogenetik testlerin etkisi
İlaç
Tedaviye
Etkisi
Gen
Tedavi
Protokolü
Warfarin ve Türevleri
Azalmış
ilaç metabolizması
CYP2C9
VKOR1C
İlaç dozunun
%20-60 azaltılması
Glipizid
Azalmış
ilaç metabolizması
CYP2C9
İlaç dozunun
%20-60 azaltılması
Fenitoin
Azalmış
ilaç metabolizması
CYP2C9
İlaç dozunun
%20-60 azaltılması
Kodein
Azalmış
ilaç metabolizması
CYP2D6
Farklı ilaç tedavisi
Trisiklik Antidepresanlar
Azalmış
ilaç metabolizması
CYP2D6
YP2C19
İlaç dozunun
%20-60 azaltılması
Merkezimizde de belirli ilaçlar için farmakogenetik analizler yapılmaya başlanmıştır. Çalışmalarda belirli ilaçların tedavide kullanılmasından önce analizler yapılarak ilaç toksitesi önceden belirlenebilmektedir. Bu tür testler sonrasında toksite oluşturacağı saptanan ilaçlar yerine tedavi için alternatif ilaçların tercih edilmesi hastaların istenmeyen yan etkilerden korunmasını sağlayacaktır.
Şu anda merkemizde uygulanmakta olan farmakogenetik testler aşağıda belirtilmiştir: