|
GenBilim Editor
|
|
Pazar, 23 Aralık 2007 |
Okunma: 636 kez
Liberal kapitalizmin rekabetçi yapıyı sürdürememesi, serbest ticaret ilkesinin aksamasına yol açtı. Diğer yandan emperyalizm kaçınılmaz olarak dünyayı bir savaşa sürüklemişti. Nihayetinde kapitalist sistemin liberalizm ilkelerinden kopuşu 1.Dünya Savaşı ile başlamış ve daha sonra çıkan bir dizi gelişmenin etkisiyle kapitalizm müdahaleci aşamaya geçmiştir.
( www.genbilim.com )
1.Dünya Savaşı, kapitalizmin liberal döneminin sonu
oldu. Bu büyük savaşın ekonomik sonuçları da çok ağır olmuştu. 1919
yılında savaşa katılmış olan ülkelerin hepsinde üretim üçte bir
oranında düşmüştü.
Diğer yandan 24 ekim 1929'da bir borsa paniği
ile başlayan büyük bunalım, ABD ile sınırlı kalmayıp diğer ülkelere de
yayılmış ve sonuçları bakımından kapitalist sistemin dönüm noktası
olmuştur. 1930'dan sonra bunalım giderek şiddetlenmiş ve tüm dünyaya
yayılması ile sanayileşmiş ülkelerin tamamında 30 milyona yakın kişi
işsiz kalmıştır.
Bu bunalımı aşmak için klasik kuramın tek
reçetesi, beklemekti. Fakat ne kadar süreceği belli olmayan bu
bekleyiş, her geçen gün maliyetini biraz daha arttırıyordu. Piyasanın,
bunalımı kendiliğinden atlatması beklenirken kapitalizm tam bir çöküş
içindeydi.
Öte yandan 1917 yılında SSCB'nin kuruluşu ile
uygulamada da kendini gösteren sosyalizm, Batı'nın liberal kapitalist
ülkelerine oranla daha istikrarlı ve yüksek bir büyüme hızı ile
güçlenmekteydi. Kapitalist sistem, Rusya'da sosyalist bir sistemin
kuruluşu ile aynı zamanda geniş bir pazarı da kaybediyordu.
J.
M. Keynes, 1936 yılında yayınlanan çalışması ile tam istihdam dengesini
sağlayan bir görünmez elin olmadığını ve dolayısıyla da bir müdahalenin
gerekli olduğunu söylüyordu. Keynesyen İktisat, 1929 bunalımı sonrası
birçok ülkenin zorunluluklar karşısında uyguladıkları politikalara
teorik bir temel kazandırıyordu.
Bütün bu etkenlerin birikimi,
liberal kapitalizmi müdahaleci kapitalizme yöneltiyordu. Müdahaleci
kapitalizmin, kapitalizm uygulanmasında bir dönem olarak ele alınması
ise 2.Dünya Savaşı sonrasına rastlar.

Etiketler:
Bilimler
İktisat
Müdehaleci Kapitalizm
Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilirler. Lütfen hesabınıza giriş yapınız veya kayıt olunuz. |